Tin tức

Điều lạ đáng chép ([*]tr 4 – 6)

Điều lạ đáng chép ([*]tr 4 – 6)
Khuyết danh
YVH – Xưa có con Hồ Tinh ở lầu văn một nhà nọ lâu năm, thường cùng người nói, mà không thấy bóng dáng đâu cả? Có khi bạn bè xum hợp, thường bày biện chung trà chén rượu, hồ hiện ra cùng người chén chú chén anh.
Một hôm, trước khi rót rượu, cùng tuyên bố rằng: Mỗi người đều phải kể một sự sợ hãi riêng của mình, hễ trái lẽ sẽ bị phạt, không đáng sợ mà sợ cũng bị phạt.

Tuyên bố xong: Người sợ kẻ danh sĩ, sợ bọn quyền quý, sợ phường xiển nịnh, sợ bạn quá nhún nhường, quá lễ phép, quá cẩn thận và ít nói, mãi sau hỏi tới Hồ Tinh, hắn nói: sợ hồ tinh.
Cả bọn cùng tức cười hỏi: Ngươi lại sợ hồ tinh à! Cùng đồng loại mà sợ sao? Phải nói cho rõ lẽ, nếu không sẽ bị phạt rượu.

Hồ tinh cười đáp: Trong đời chỉ đồng loại là đáng sợ hơn cả, như tranh của cải, tất là con cùng cha, tranh tình yêu tất là vợ cùng chồng, tranh lợi tất là người cùng nghề, hễ cái thế càng gần càng ngại, càng tìm cách hại lẫn nhau, như bầy chim lấy chim làm mồi đâu có lấy cò gà làm mồi – Săn nai lấy nai làm mồi, đâu có lấy dê, heo làm mồi bao giờ. Cho nên kẻ phản gián làm nội ứng cũng đều dùng người đồng loại cả, nếu không phải đồng loại, khó bề trà trộn vào đó được, khó tìm kẽ hở mà lọt được, xét kỹ chính là hồ lại sợ hồ chứ sao.

Cả bọn đều cho là đúng lẽ, một người trong bọn rót rượu đưa lại trước mặt hồ tinh, vui vẻ nói: Bạn nói rất đúng, nhưng chả riêng gì bạn sợ mà thôi. Xin uống cạn chén này cùng mua vui.

Lời bàn của người dịch: Vào cuối thế kỷ trước, người Pháp tới xâm chiếm nước ta, áp dụng cái chính sách dùng người Việt hại người Việt, tuy giống Tiên Rồng vẫn có giòng máu anh hung bất khuất, chỉ cho khỏi có những hạng Việt gian bán nước, thấy đồng bạc trắng, đen tấm lòng vàng. Như khi hạ thành Hà – Nội, giữ lúc quan quân liều chết chống cự, kho đạn bốc cháy, thành trì tiêu tan, vị chủ tướng Hoàng Diệu, phải chịu tuẫn tiết, coi đó đã đáng sợ cho Việt gian chưa? Sợ cho đồng loại chưa?

Như lời hồ tinh đã nói trên.
Trò đời thấy của liền vơ?
Việt gian trước với bây giờ thiếu chi?
Đất nước kể gì.

[*] Khuyết danh, Dã – sử (野史) (1968), bản dịch Hồ – Đắc – Ý, Sài Gòn Trung – tâm học – liệu xuất bản, Thư viện Huệ Quang ảnh ấn 2018.

(*) Chú thích của người đăng: Dã sử là bộ sách khuyết danh tập hợp hơn 200 truyện dân gian cùng thơ, minh, phú, câu đối của Nguyễn Thuật, Lê Chiêu Thống, Bùi Dị, Phạm Phú Thứ, Nguyễn Thượng Hiền…niên đại vào khoảng thời vua Tự Đức – Minh Mạng nhà Nguyễn.

Đánh máy: Nguyễn Văn Hiệu

Leave a Reply

avatar
  Subscribe  
Notify of